فیبروم رحمی

فیبروم رحمی چیست؟

فیبروم رحمی چیست؟

فیبروم رحمی که به نام های لیومیوما (leiomyoma ی) یا میوما (myoma))شناخته میشود متشکل از بافت فیبروبلاستی است بدین معنا که در آن هیچ عضله ای وجود ندارد و این سلول های فیبروبلاست ها هستند که در لایه های عضلانی رحم مانند دیواره داخلی یا خارجی رحم رشد می کنند . فیبروم رحمی توده های خوش خیم و غیرسرطانی اند که در ناحیه  لگنی زنان به صورت  تکی یا چندتایی قرار میگیرند.این توده ها گاهی رحم را آنقدر متسع(گشاد) می کند که باعث افزایش وزن می شود. فیبروم رحمی اکثرا در سنین باروری، یعنی ۲۰ تا ۵۰ سالگی دیده می شود چرا که در این بازه هورمون استروژن بیشتری تولید می شود. اگر فیبروم ها در خارج از رحم رشد کنند می تواند بر روی اندام های تحتانی بدن مانند روده، مثانه، معده و حتی کلیه نیز را تحت تاثیر قرار دهد.

در آنامشاور میخوانید:افتادگی رحم یا پرولاپس چگونه رخ میدهد؟

عوامل پدید آمدن فیبروم رحمی

به طور قطعی نمیتوان گفت دلیل ایجاد فیبروم رحمی چیست ولی ممکن است عوامل زیر باعث ایجاد فیبروم باشد:

  1. تغییرات ژنتیک: بسیاری از فیبروم ها حاوی تغییراتی در ژنها هستند که این تغییرات در سلولهای طبیعی عضله رحم دیده نمی شود.
  2. هورمون ها:استروژن و پروژسترون، دو هورمون تحریک کننده رشد دیواره رحم هستند و در طول چرخه قاعدگی آنجا را برای بارداری احتمالی آماده سازی می کنند و به نظر میرسد افزایش این هورمون ها در تقویت رشد فیبروم موثرند. میوماها گیرنده­های استروژن و پروژسترون بیشتری نسبت به سلولهای عضلانی طبیعی رحم دارند و به همین دلیل است که پس از یائسگی کوچک می شوند.
  3. سایر فاکتورهای رشد:عواملی که برای حفظ بافت ها به بدن کمک میکنند، مانند فاکتور رشد شبه انسولین نیز، میتوانند بر رشد فیبروم تأثیر بگذارند.
  4. ماتریس خارج سلولی (ECM):ماتریس خارج سلولی ماده ای است که مثل ملات بین آجر عمل می کند و باعث می شود سلول ها به هم بچسبند. این ماده در فیبروم ها افزایش می یابد و آن ها را فیبری میکند. به علاوه، فاکتورهای رشد را ذخیره میکند و از این طریق هم باعث ایجاد تغییرات بیولوژیکی در سلولها میشود.

عوامل دیگری نیز ممکن است در بروز این فیبروم ها تاثیر گذار باشد که شامل موارد زیر میشود:

  •     حاملگی
  •     سابقه خانوادگی
  •     قاعدگی زودرس
  •     مصرف بیش از حد قرص های جلوگیری از بارداری

انواع فیبروم های رحمی

فیبروم ها براساس محل رشدشان در رحم دسته بندی می شوند.

-Subserosal ( ساب سروزال): در دیواره بیرونی رحم و زیر غشا یا سروز رحم قرار دارند (که شامل 55٪ فیبروم ها می باشد)

Intramural (اینترامورال):که در داخل دیواره عضلانی رحم یافت می شوند (شامل40٪ فیبروم ها می باشد)

Submucosal، فیبروم ساب موکوزال پنداکوله:یا فیبروم های زیر مخاطی داخل حفره رحم که درون پوشش داخلی رحم هستند (با فراوانی 5٪)

نشانه های فیبروم رحمی

میوم های رحمی گاهی هیچ علامتی نداشته و صورت اتفاقی در سونوگرافی مشاهده می شود اما برخی اوقات با علامت هایی همراه است .وجود این علامت ها در همه ی افراد یکسان نیست و جالب است بدانید علائم این بیماری به عواملی مانند اندازه توده ها و محل قرارگیری آن ها متفاوت می باشد و با توجه به این عوامل می تواند تغییراتی در سیکل قاعدگی به صورت خونریزی شدید، لخته های خونی و لکه بینی ایجاد نماید.

خانم های دارای فیبروم بزرگ، فیبروم های متعدد یا فیبروم هایی که روی اندام های دیگر فشار می آورند، دارای تعداد بیشتری از علائم فیبروم رحمی می باشند.

 در ادامه به شایع ترین علائم فیبروم رحمی اشاره می کنیم:

  • دوره های پریود طولانی و سنگین
  • خونریزی نامنظم قاعدگی
  • درد یا احساس فشار در لگن، کمر یا پاها
  • تکرر ادرار
  • یبوست
  • ناباروری
  • احساس پری در پایین شکم
  •  درد به هنگام نزدیکی جنسی
  •  مشکلاتی در تولید مثل، مانند نازایی، سقط جنین یا زایمان پیش

درمان فیبروم رحمی

میوما در بسیاری از موارد بدون علامت یا دارای علائم خفیفی است که فرد می تواند به زندگی عادی خود ادامه دهد. در این موارد میوما بندرت مانع بارداری می شود. معمولا به آرامی رشد میکند و بعد از یائسگی همراه با کاهش سطح هورمون های تولید مثلی کوچک می شود.

درمان با دارو

با توجه به اندازه و محل قرار گیری آن ممکن است پزشک با دارو درمان کند. داروهای فیبروم رحمی هورمون های استروژن و پروژسترون را هدف قرار میدهند. و علائمی مانند خونریزی شدید قاعدگی و فشار لگن را درمان میکنند. آنها فیبروم ها را کاملا از بین نمی برند، اما ممکن است باعث کوچک شدن آنها شوند.

    سونوگرافی متمرکز شده

سونوگرافی متمرکز شده (FUS )یک روش درمانی  غیرتهاجی است. این روش نیازی به برش ندارد و سرپایی انجام می شود. بیمار داخل یک اسکنر MRI قرار می گیرد که مجهز به سونوگرافی است. تصاویر محل دقیق فیبرومها را به پزشک می دهد و به کمک امواج صوتی (فراصوت)  بافت میوما گرم شده، از بین می رود.

آمبولیزاسیون شریان رحمی

ذرات كوچك (عوامل آمبوليك) به درون سرخرگ­های تغذیه کننده رحم تزریق و جريان خون به سمت فيبروم ها قطع مي شود و منجر به كاهش و از بین رفتن آنها مي شود.

فرسایش بسامد (فرکانس) رادیویی

در این روش، از انرژی فرکانس رادیویی برای تخریب و از بین بردن فیبروم­های رحمی و رگ های خونی تغذیه کننده آنها استفاده میشود. این کار را می توان در طی یک عمل لاپاراسکوپی یا خارج رحمی انجام داد. روشی مشابه به نام کرایومیولیز نیز میوما را با انجماد از بین می برد.

میومکتومی لاپاروسکوپی یا رباتیک

میومکتومی رباتیک به پزشک  نمایی بزرگتر و سه بعدی از رحم می دهد، و جراح با استفاده از دوربین کوچک متصل به یکی از ابزارها، ناحیه شکم را روی مانیتور مشاهده میکند. این روش دقت و انعطاف پذیری بیشتری نسبت به سایر روش ها دارد. جراح با استفاده از ابزارهای باریک وارد شده از برش های کوچک در شکم، میوما را برداشته و رحم را تغییر نمیدهد.

میومکتومی هیستروسکوپی

در صورتی که میوم­ها در داخل رحم باشند (ساب موکوزال) این روش گزینه خوبی است. جراح با استفاده از وسایل وارد شده از طریق واژن و دهانه رحم به رحم، به آنها دسترسی پیدا کرده و آنها را از بین می برد.

 میومکتومی شکم

وقتی فیبروم ها متعدد، بسیار بزرگ یا بسیار عمیق هستند، پزشک ممکن است از روش جراحی باز شکمی برای از بین بردن آنها استفاده کند. اما جای زخم بعد از عمل می تواند در باروری آینده تأثیر بگذارد.

جراحی لاپاراسکوپی رحم

جراحی فیبروم های رحمی

درمورد جراحی فیبروم ها قبل از بارداری باید باید گفت که تنها فیبروم هایی باید جراحی شوند که:

  1.  آسیبی به بدن بیمار وارد نمی کند و در بارداری اختلالی ایجاد نمی شود.
  2. فیبروم های بالای ۵ سانتی متر داخل جداره رحم و یا فیبروم های زیر مخاطی که در داخل حفره اندومتر برجسته شده اند.
  3. فیبروم هایی که مانع لانه گزینی جنین و موجب زایمان زودرس و سقط می شوند.

جراحی فیبروم به چه صورت انجام میشود؟

جراحی میوم های رحمی به دو صورت باز و بسته قابل انجام است. انتخاب روش جراحی با توجه به شرایط بیمار، محل قرارگیری توده ها، سن و انجام چندین جراحی به صورت همزمان بستگی خواهد داشت .

جراحی بسته یا لاپاراسکوپی یک جراحی دقیق است اما این روش در صورتی که اندازه توده ها بزرگ باشد مناسب نیست و ممکن است نیاز به جراحی لاپاراتومی شود و رحم به صورت لایه لایه باز شود .ولی اگر فرد در شرایط سنی خاصی باشد که پس ازعمل  تصمیم به بارداری داشته باشد می توان از طریق چند برش بسیار کوچک با کمک لاپاراسکوپی اقدام به درمان نمود.

ظرافت و دقت در جراحی میوم

انجام جراحی فیبروم رحم به ظرافت بسیار زیادی نیاز دارد، به دلیل اینکه فیبروم زمانی که بزرگ می شود به حفره رحم نزدیک می شود، لذا این جراحی نیاز به دقت بسیار زیادی دارد تا حفره رحمی باز نشود. در صورتی که در حین جراحی حفره رحمی به هر دلیلی باز شود، حتما باید با ظرافت بسیار زیادی بخیه زده شود تا بافت رحم به حالت عادی باز گردد.

در صورتی که توده های فیبروم بزرگ باشند نیاز به بخیه چندین لایه (4-5) می باشد تا به حالت اولیه بازگردد تا مشکلی در زمان بارداری برای فرد به وجود نیاورد و موجب پاره شدن رحم نشود. بدترین مشکل در زمان بارداری که ممکن است رخ دهد پاره شدن رحم در این دوران می باشد.

یکی دیگر از مسائلی که در حین جراحی فیبروم رحمی ممکن است ایجاد شود، وارد شدن آسیب شدید به حفره داخل رحم (اندومتر) می باشد و ممکن است فرد پس از چندماه با عوارضی همچون کم شدن خون پریود، چسبندگی داخل رحمی (آشرمن) مواجه شوند.

فیبروم رحمی

بارداری و فیبروم رحمی

گرچه، در اغلب موارد فیبروم تعارضی با بارداری ندارد، اما این امکان نیز وجود دارد که بعضی از انواع آن، بخصوص انواع زیر موکوسی، باعث نازایی یا سقط جنین شوند. به علاوه، افرادی که مایل به باردار شدن هستند باید بدانند که بعضی روش­ها از جمله، هیسترکتومی و فرسایش آندومتر شانس باردار شدن را از بین می برند. آمبولیزاسیون شریان رحمی و فركانس پرتونگاری هم می توانند بهترین گزینه باشند. میومکتومی می تواند درمان انتخابی مناسبی باشد با این حال، بهتر است حتما با پزشک مشورت کرد.

در آخر باید گفت که تحقیقات علمی نشلان میدهد که با اصلاح سبک زندگی  مانند حفظ وزن طبیعی، خوردن میوه و سبزیجات، کاهش مصرف گوشت قرمز و انجام منظم ورزش های روزانه می توان خطر ابتلا به فیبروم را کاهش داد. همچنین برخی تحقیقات نشان می دهند که استفاده از داروهای ضد بارداری هورمونی می تواند با خطر کمتری برای ابتلا به فیبروم همراه باشد.

 

  1. فیبروم رحمی چیست؟
  2. عوامل پدید آمدن فیبروم رحمی چیست؟
  3. فیبروم رحمی چند نوع دارد؟
  4. نشانه های فیبروم رحمی چیست؟
  5. ایا فیبروم رحمی مانع بارداری میشود؟

به این مطلب چند ستاره می دهید؟
[تعداد رأی دهندگان: 0 - میانگین: 0]

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

این سایت از اکیسمت برای کاهش هرزنامه استفاده می کند. بیاموزید که چگونه اطلاعات دیدگاه های شما پردازش می‌شوند.

تماس با ما